Sanacja a faktoring – czy faktor może wypowiedzieć umowę i wstrzymać finansowanie po otwarciu postępowania?

Po otwarciu sanacji faktor co do zasady może próbować skorzystać z zapisów umownych o wypowiedzeniu/wstrzymaniu finansowania, ale skuteczność takich działań zależy od treści umowy oraz tego, czy nie naruszają one ograniczeń wynikających z przepisów sanacyjnych i postanowień sądu/nadzorcy. W praktyce warto od razu skonsultować umowę z doradcą restrukturyzacyjnym i formalnie wezwać faktora do wskazania podstawy prawnej oraz trybu działania, bo często jest pole do negocjacji i zabezpieczenia ciągłości finansowania.

Samo otwarcie postępowania sanacyjnego co do zasady nie powoduje automatycznego wygaśnięcia umowy faktoringu, ale faktor może próbować skorzystać z uprawnień umownych (np. klauzul o istotnym pogorszeniu) — przy czym w sanacji część takich działań może być ograniczona przepisami i wymaga oceny konkretnej umowy oraz decyzji zarządcy/nadzorcy. W praktyce warto szybko przeanalizować postanowienia o wypowiedzeniu i wstrzymaniu finansowania z doradcą restrukturyzacyjnym, bo samo „pogorszenie” po informacji o sanacji nie zawsze będzie wystarczające.

U mnie po otwarciu sanacji faktor praktycznie z dnia na dzień wstrzymał zaliczki i zaczął procedurę wypowiedzenia, powołując się na klauzulę o istotnym pogorszeniu sytuacji. Finansowanie ruszyło dopiero po aneksie i przedstawieniu papierów/zgód od nadzorcy lub zarządcy, więc w praktyce często to blokują, jeśli umowa im na to pozwala.

Po otwarciu postępowania sanacyjnego sam fakt sanacji nie zawsze automatycznie daje faktorowi prawo do wypowiedzenia umowy i wstrzymania finansowania, ale w praktyce często przesądza o uruchomieniu klauzul „istotnego pogorszenia” oraz ponownej ocenie ryzyka, więc kluczowe są konkretne zapisy umowy (przesłanki, tryb, okres wypowiedzenia) i to, czy po otwarciu sanacji dalsze finansowanie nie byłoby sprzeczne z zasadami postępowania lub wymaga zgód—warto jak najszybciej przeanalizować umowę z doradcą restrukturyzacyjnym i wypracować z faktorem aneks/warunki kontynuacji.

Po otwarciu postępowania sanacyjnego sam fakt wszczęcia sanacji nie zawsze automatycznie daje faktorowi prawo do natychmiastowego wypowiedzenia umowy, ale w praktyce wiele zależy od konkretnych zapisów umownych (klauzule „material adverse change”, przypadki naruszenia, obowiązki informacyjne) i tego, czy wystąpiło realne ryzyko niewykonania zobowiązań. Faktor może próbować wstrzymać nowe finansowanie (zaliczki) jako decyzję biznesową lub w oparciu o warunki umowy, natomiast nie powinien dowolnie blokować rozliczeń dotyczących wierzytelności już nabytych/objętych cesją, jeśli umowa przewiduje ich finansowanie i nie zaszły przesłanki jej zawieszenia. Dodatkowo po otwarciu sanacji pojawiają się ograniczenia co do wypowiadania niektórych umów kluczowych dla prowadzenia przedsiębiorstwa, więc warto sprawdzić z doradcą restrukturyzacyjnym, czy dana umowa faktoringu podpada pod tę ochronę i jakie kroki formalne podjąć. Najrozsądniej od razu przeanalizować umowę, regulamin i korespondencję z faktorem, bo diabeł tkwi w szczegółach: czy „pogorszenie sytuacji” jest zdefiniowane i czy daje prawo do natychmiastowego wstrzymania wypłat bez okresu wypowiedzenia.

Co do zasady samo otwarcie postępowania sanacyjnego nie powinno dawać faktorowi podstawy do „automatycznego” wypowiedzenia umowy ani wstrzymania wypłat wyłącznie z tego powodu (klauzule typu ipso facto bywają bezskuteczne), ale w praktyce faktor może ograniczyć lub wstrzymać nowe zaliczki, jeśli wynika to z umowy/limitów i realnych przesłanek ryzyka oraz wymogów działania przez zarządcę.

Samo otwarcie postępowania sanacyjnego nie zawsze daje automatycznie podstawę do wypowiedzenia umowy i „odcięcia” finansowania, ale w praktyce wiele zależy od konkretnych zapisów umowy faktoringu i tego, czy faktor nie powołuje się na inne przesłanki niż sama sanacja. Najbezpieczniej pilnie skonsultować to z doradcą restrukturyzacyjnym oraz nadzorcą/zarządcą, bo da się ocenić realne ryzyko wypowiedzenia i zaproponować rozwiązanie tymczasowe.