PZU po obwieszczeniu: spłata pożyczki wspólnika w spółce z o.o. – czy można płacić raty?

Po obwieszczeniu w PZU co do zasady nie powinno się „wybiórczo” spłacać zobowiązań sprzed dnia obwieszczenia, zwłaszcza wobec podmiotu powiązanego, jeśli ta wierzytelność ma być objęta układem — takie płatności mogą być uznane za uprzywilejowanie jednego wierzyciela albo czynność wymagającą zgody nadzorcy układu. To, czy raty można płacić, zależy m.in. od tego, czy pożyczka wspólnika jest ujęta w spisie wierzytelności i w jakiej grupie ma być traktowana w propozycjach układowych. Najbezpieczniej przed wykonaniem kolejnej raty ustalić to pisemnie z nadzorcą układu i doradcą restrukturyzacyjnym prowadzącym sprawę, żeby nie narazić spółki na zarzut naruszenia zasad postępowania. Jeśli opiszesz, czy pożyczka została wpisana do spisu i czy planujecie objąć ją układem, łatwiej będzie doprecyzować kierunek.

Jeżeli pożyczka wspólnika została udzielona przed obwieszczeniem, to co do zasady jest to zobowiązanie „sprzed” PZU i zwykle powinno być objęte układem, więc dalsze spłacanie rat w trakcie postępowania może zostać potraktowane jako niedopuszczalne uprzywilejowanie wierzyciela. Dodatkowo pożyczki od podmiotów powiązanych bywają oceniane surowiej niż typowe zobowiązania wobec kontrahentów, zwłaszcza gdy spłata uszczupla środki potrzebne na bieżące funkcjonowanie lub wykonanie układu. Bezpiecznie jest przyjąć, że takich rat nie reguluje się „normalnie” jak dotąd, tylko ustala sposób ich ujęcia i spłaty w ramach układu. Najlepiej potwierdzić to z nadzorcą układu/doradcą restrukturyzacyjnym na konkretach umowy i statusie tej wierzytelności.

W praktyce w PZU spłaty pożyczki wspólnika (podmiot powiązany) bywają oceniane ostrzej niż zwykłe faktury i często powinny być wstrzymane albo robione tylko za zgodą/nadzorem (bo mogą być potraktowane jak preferowanie jednego wierzyciela lub obejście układu). Najbezpieczniej dopytać nadzorcę układu/doradcę restrukturyzacyjnego, czy ta wierzytelność jest objęta układem i czy raty można płacić w bieżącym trybie.

Co do zasady w PZU nie powinno się „preferencyjnie” spłacać zobowiązań objętych układem, a pożyczka od wspólnika bywa traktowana jak wierzytelność powiązana i może podlegać odmiennym zasadom (np. warunkom układu, zakazom zaspokajania lub ryzyku zakwestionowania takich spłat). Najbezpieczniej potwierdzić to na konkretnych dokumentach (umowa pożyczki, spis wierzytelności/plan układu) z nadzorcą układu albo doradcą restrukturyzacyjnym przed wykonaniem kolejnych rat.

U nas w podobnej sytuacji doradca restrukturyzacyjny od razu powiedział, żeby po obwieszczeniu „zamrozić” spłaty wszystkiego, co powstało przed PZU, bo to co do zasady jest dług układowy i powinno iść przez układ, a nie być spłacane „bokiem”. Pożyczka od wspólnika jest zwykle traktowana bardziej wrażliwie niż zobowiązania wobec kontrahentów, bo łatwo to ocenić jako faworyzowanie podmiotu powiązanego kosztem reszty wierzycieli. Nawet jeśli umowa przewiduje raty co miesiąc, to sam fakt, że zobowiązanie powstało przed obwieszczeniem, nie robi z tych rat „bieżących” kosztów działalności. W praktyce każda taka płatność może potem zostać zakwestionowana (np. przez wierzycieli albo przy ewentualnym dalszym postępowaniu) i skończyć się żądaniem zwrotu albo zarzutami wobec zarządu. U nas spłatę wznowiliśmy dopiero wtedy, gdy nadzorca jasno potwierdził, jak ta wierzytelność ma być ujęta w spisie i czy w ogóle ma być wyłączona z układu (zwykle nie jest). Najbezpieczniej jest to od razu przegadać z nadzorcą układu i mieć jego zgodę na piśmie, jeśli w ogóle miałoby dojść do jakichkolwiek spłat. Jeśli celem jest „żeby wspólnik nie czekał”, to raczej rozważa się ustawienie tego w propozycjach układowych, a nie regularne raty w trakcie PZU. W skrócie: da się to czasem technicznie zrobić, ale ryzyko jest na tyle duże, że bez zielonego światła od nadzorcy ja bym rat po obwieszczeniu nie płacił.

Czy ta pożyczka wspólnika została ujęta w spisie wierzytelności i ma być objęta układem, czy traktujecie ją jako zobowiązanie „poza układem”? Jak w obwieszczeniu i w umowie z nadzorcą układu macie opisane zasady regulowania zobowiązań powstałych przed dniem obwieszczenia oraz płatności na rzecz podmiotów powiązanych? Czy macie zgodę (albo stanowisko) nadzorcy układu na kontynuowanie spłat i czy to jest przewidziane w planie restrukturyzacyjnym? Dopytam też: kiedy dokładnie zawarto umowę pożyczki, czy była oprocentowana i czy były już jakieś spłaty po obwieszczeniu?

Co do zasady po obwieszczeniu w PZU nie powinno się regulować zobowiązań powstałych przed obwieszczeniem „poza układem”, bo narusza to zasadę równego traktowania wierzycieli. Spłata rat pożyczki wspólnika (podmiotu powiązanego) jest szczególnie wrażliwa i może zostać potraktowana jako uprzywilejowanie, a potem zakwestionowana. Najbezpieczniej ująć tę wierzytelność w spisie i w propozycjach układowych oraz ustalić z nadzorcą układu, czy i w jakim trybie dopuszczalne są jakiekolwiek płatności. Bieżące płatności zwykle dotyczą zobowiązań powstałych już po obwieszczeniu, a nie spłaty „starych” długów.

Co do zasady po obwieszczeniu nie powinno się spłacać wierzytelności objętych układem „poza układem”, a raty pożyczki na rzecz wspólnika (podmiotu powiązanego) są szczególnie wrażliwe i mogą wymagać zgody nadzorcy/zarządcy oraz odpowiedniego ujęcia w propozycjach układowych. Najbezpieczniej ustalić, czy ta pożyczka jest wierzytelnością układową i skonsultować dalsze płatności z nadzorcą układu oraz doradcą restrukturyzacyjnym, zanim wykonacie przelew.