Należności ZUS i urzędu skarbowego w restrukturyzacji — czy mogą być objęte układem?

Co do zasady zaległe składki i podatki mogą być objęte układem, jeśli są to wierzytelności powstałe przed dniem otwarcia postępowania (art. 150 Prawa restrukturyzacyjnego). Trzeba jednak pamiętać, że dla ZUS ustawodawca przewidział istotne ograniczenie: restrukturyzacja zobowiązań wobec ZUS może polegać wyłącznie na odroczeniu terminu płatności albo rozłożeniu na raty (art. 160), czyli bez typowego „umorzenia” czy redukcji jak u części wierzycieli prywatnych. W praktyce więc ZUS da się najczęściej „ułożyć w czasie”, ale nie na w pełni porównywalnych zasadach jak bank czy kontrahenci. Zaległości podatkowe (VAT, PIT) co do zasady mogą być objęte układem na zasadach ogólnych, a urząd skarbowy uczestniczy w postępowaniu jak wierzyciel i głosuje nad propozycjami. Jeśli w grę wchodziłaby redukcja należności publicznoprawnych, warto od razu sprawdzić, czy nie pojawiają się dodatkowe wymogi związane z pomocą publiczną. Zwróć też uwagę na rozliczenia „na styku” otwarcia postępowania, bo należności za okres rozliczeniowy, w którym otwarto postępowanie (podatki/składki), dzielą się proporcjonalnie na część sprzed i po otwarciu (art. 77). Bieżące zobowiązania po otwarciu trzeba zwykle regulować terminowo, bo ich narastanie szybko komplikuje cały proces. Przy dużym udziale długu publicznego w całości zadłużenia sensownie jest możliwie wcześnie porozmawiać z doradcą restrukturyzacyjnym i „wysondować” podejście ZUS i urzędu, bo to często przesądza o realności układu.

Co do zasady zaległości wobec ZUS i urzędu skarbowego mogą zostać objęte układem w postępowaniu restrukturyzacyjnym, ale nie zawsze „na identycznych” zasadach jak wierzytelności prywatne, bo część należności publicznoprawnych ma szczególny reżim (np. odsetki, koszty egzekucyjne, niektóre sankcje). Kluczowe jest też, że w układzie ujmuje się zwykle długi powstałe przed dniem otwarcia postępowania, a bieżące podatki i składki trzeba regulować na czas, bo inaczej łatwo o problemy z przebiegiem restrukturyzacji. W praktyce da się proponować rozłożenie na raty, odroczenie czy częściową redukcję, ale organ publiczny ocenia propozycje pod kątem interesu publicznego i realności wykonania planu. Warto skonsultować z doradcą restrukturyzacyjnym, jak ująć ZUS/US w propozycjach układowych i czy potrzebne będą dodatkowe uzgodnienia lub odrębne traktowanie określonych składników zadłużenia.

Przechodziłem przez to w praktyce i co do zasady da się objąć układem także wierzytelności publicznoprawne, więc ZUS i urząd skarbowy (VAT/PIT) mogą być ujęte w propozycjach układowych podobnie jak bank czy kontrahenci. Trzeba tylko liczyć się z tym, że w przypadku ZUS/US zwykle jest więcej formalności i ostrożniejsze podejście do umorzeń – częściej realne są raty i odroczenia niż „cięcie” długu. U mnie kluczowe było dobre uzasadnienie propozycji (realny plan spłaty i bieżące regulowanie nowych zobowiązań), bo bez tego negocjacje szybko stawały się trudne. Warto też od razu omówić z doradcą restrukturyzacyjnym, czy nie pojawią się dodatkowe wymagania po stronie organów i jak to ująć w układzie, żeby nie wywróciło całego planu.

Co do zasady zaległości publicznoprawne (ZUS oraz podatki, w tym VAT i PIT) mogą być objęte układem w restrukturyzacji, ale zwykle podlegają odrębnym ograniczeniom i często wymagają uzyskania zgody odpowiedniego organu (ZUS/urząd skarbowy) na warunki spłaty. W praktyce warto to od razu omówić z doradcą restrukturyzacyjnym, bo szczegóły zależą m.in. od rodzaju postępowania i struktury zaległości (np. czy obejmują odsetki, koszty, składki finansowane przez pracowników).

Dopytam, o jaki tryb restrukturyzacji chodzi (o zatwierdzenie układu / przyspieszone układowe / układowe / sanacja) i na jakim etapie jesteś z wnioskiem? Czy zaległości wobec ZUS i US dotyczą wyłącznie okresów sprzed dnia otwarcia postępowania (albo obwieszczenia), czy narastają też bieżące zobowiązania? Jakiego rodzaju należności wchodzą w grę: sam podatek/składki, odsetki, koszty egzekucyjne, ewentualnie grzywny lub odpowiedzialność osobista (np. członków zarządu)? I czy masz już wstępnie oszacowane, ilu wierzycieli publicznoprawnych jest po stronie firmy oraz jakie kwoty przypadają na VAT i PIT (w tym PIT pracowników vs PIT przedsiębiorcy)?

Dopytam, o jakim trybie restrukturyzacji myślisz (przyspieszone postępowanie układowe, postępowanie układowe czy sanacja) i na jakim etapie jesteś z doradcą restrukturyzacyjnym? Czy zaległości w ZUS i US dotyczą wyłącznie okresów sprzed planowanego dnia otwarcia/postanowienia o obwieszczeniu, czy narastają też bieżące zobowiązania? Jak wygląda struktura długu (kwoty główne vs odsetki, ewentualne egzekucje/hipoteki/zastawy) i czy masz już wstępny pomysł na propozycje układowe (raty/umorzenie/odroczenie)? Pytam, bo odpowiedź co do objęcia układem i ewentualnych dodatkowych wymogów może się różnić w zależności od trybu i charakteru tych należności.

Czy mówisz o postępowaniu o zatwierdzenie układu, przyspieszonym układowym czy sanacyjnym, i czy zaległości wobec ZUS/US dotyczą wyłącznie okresów sprzed dnia otwarcia (zaległe VAT/PIT oraz składki), czy też są tam też bieżące zobowiązania? Dopytam jeszcze, czy masz już jakiekolwiek zaległości po wszczęciu postępowania albo planujesz dalsze zatrudnienie i bieżące rozliczanie ZUS/VAT w trakcie restrukturyzacji?